Sản xuất tại Tiệp Khắc – một trong những quốc gia có nền công nghiệp phát triển bậc nhất khối xã hội chủ nghĩa – ESKA không dễ để có trong tay. Chỉ những người từng đi lao động, học tập ở nước ngoài, đặc biệt là ở các nước Đông Âu, mới có thể mang về. Và vì thế, mỗi chiếc ESKA xuất hiện trên đường phố Hà Nội, Hải Phòng hay Sài Gòn thời ấy luôn là tâm điểm chú ý, là niềm tự hào không giấu giếm của người sở hữu.
Chiếc ESKA màu xanh da trời ấy, dẫu đã đi qua hàng chục năm tháng, vẫn giữ được màu sơn tươi nguyên như thủa ban đầu – một màu xanh dịu nhẹ, thanh lịch, không phô trương mà đầy cuốn hút. Dẫu thời gian có để lại vài vết xước, đôi điểm rỉ sét như một dấu son ký ức, thì xe vẫn toát lên vẻ đẹp cổ điển rất riêng – một sự bền bỉ đầy kiêu hãnh.
Và điều khiến người ta trân trọng hơn cả là độ nguyên bản và hoàn hảo của từng chi tiết. Yên xe – vẫn là loại cổ điển với lò xo êm ái, không rách, không lệch. Ghi đông sáng bóng, cổ phốt và pốt tăng chắc chắn, cụm phanh nhạy và ăn, mai ơ quay đều tăm tắp, tai hồng, chuông xe, chân chống – tất cả như mới xuất xưởng. Đặc biệt, ngay cả cặp lốp – thứ dễ hao mòn nhất – cũng vẫn là nguyên bản, chỉ mang theo những vết nứt thời gian như chứng tích thầm lặng của bao hành trình đã qua.
ESKA không chỉ là phương tiện – mà là câu chuyện. Một câu chuyện đẹp về những chuyến đi, về thời bao cấp, về ký ức của thế hệ cha anh. Trong tiếng chuông xe ngân vang nơi góc phố nhỏ, người ta có thể nghe thấy cả tiếng thời gian lặng lẽ trôi, nhưng lòng thì vẫn xanh như màu xe ấy – một màu xanh không phai.
